Къыркъаууз (сентябрь) айны 16-да Байчораланы Мариям атлы тарих-маданият эмда табигъат музейни-заповедникни сурат галереясында «Хроники террора украинского неонацистского режима» деген кёрмюч ачылды.
Кёрмючде эресейчи аскер корреспондентле тюшюрген суратла теджелген эдиле. Алайда СВО баргъан джерде борчларын толтура джан бергенле тюшюрген суратла да бар эдиле. Ол суратла ЛНР-ни, ДНР-ни, Запорожск эмда Херсон областланы, Украина бла чеклешген Курск, Белгород, Брянск областлада джашагъанлагъа украиначы миллетчиле джетдирген зарауатлыкъгъа шагъатлыкъ этедиле.
«Хроники террора украинского неонацистского режима» деген кёрмюч РФ-ны Кърал Думасы бла «РИА Новости» деген информацион агентствону башламчылыкълары бла къуралгъанды. Эм алгъа кёрмюч РФ-ны Парламентинде ачылгъан эди, артда суратла къралыбызны регионларына ашырылгъан эдиле.
Къарачай-Черкесияда бу кёрмючню КъЧР-ни Халкъ Джыйылыуу (Парламенти) бла СВО-ну ветеранларыны ассоциациясыны КъЧР-де бёлюмю къурагъандыла. Аны баш мураты ДНР-де, ЛНР-де, Запорожск эмда Херсон областлада, Украина бла чекде орналгъан регионлада миллет сынагъан къыйынлыкъны керти болгъаныча кёргюзюудю.
Кёрмючню ачылыууна аталгъан джыйылыуда КъЧР-ни Халкъ Джыйылыууну Председатели Александр Ивановну, депутатланы атларындан Экономика политиканы, табышлылыкъ ишни, цифра ёсюм бла туризмни хакъындан комитетни председатели Алексей Ганшин сёлешди.
– Бу суратланы хар бири адамланы, регионланы джашауларындан «хапар» айтадыла. Алада зулмулукъну сынагъан, киевчи режимни аманлыкъ ишлеринден джарсыгъан тюз адамланы сыфатларын кёребиз. Ол адамла динлери, ана тиллери, Уллу Хорламгъа сый бергенлери ючюн джарсыгъандыла. Хар сурат болушлукъ этерге, тюзлюкге чакъырады, эресейчи аскерчиле СВО-гъа къошулуб, аланы эркинликлери ючюн кюрешгенлерин эсибизге салады, – деди Алексей Ганшин.
Ызы бла джыйылгъан джамагъат бир такъыйкъагъа шошлукъгъа бёлениб, СВО-да ёлген аскерчиле бла тюз адамланы эсгердиле.
КъЧР-ни Башчысыны эмда Правительствосуну Администрациясыны тамадасыны биринчи орунбасары Хубийланы Марат да кёрмючню магъанасын чертиб сёлешди.
– Бу суратланы хар бири тюз уруннган джамагъат джашагъан джерледе тюшюрюлгендиле. Алада киевчи режимни политикасыны къыйынлыгъы кескин кёрюнеди. Миллетчиле адамланы джюреклерине уллу къоркъуу салыргъа кюрешедиле. Алай а, ол идеологла муратларына джеталмайдыла. Нек десегиз, Уллу Ата джурт къазауатны кёзюуюнде ата-бабаларыбыз этген джигитликле ёмюрде да унутуллукъ тюлдюле. Бюгюнлюкде да СВО-гъа къошулгъанла фашизм башын ёрге кёлтюрмезча этиб кюрешедиле, – деди Хубийланы Марат.
«Матери России» деген джамагъат къозгъалыуну регионал бёлюмюню тамадасы Катчиланы Лидия да, быллай магъаналы кёрмючню къурагъанлары ючюн, Парламентни башчылыгъы бла депутатларына разылыгъын билдирди.
– Кёрмючге теджелген ишледе керти болгъан затла суратланадыла. Бизни къралыбыз, аскерчилерибиз украиначы миллетчиледен джарсыгъанланы къоруулар ючюн ёрге тургъандыла. Бюгюнлюкде Эресей магъаналы гуманитар борчну толтурады – неонацизмни джолларын кесиу бла кюрешеди. Биз, Къарачай-Черкесияны аналары, бу суратлагъа къарасакъ, СВО баргъан джерде бизни аскерчилерибиз не ючюн уруш этгенлерин ангылайбыз, – деди Катчиланы Лидия.
Сёз КъЧР-ни Халкъ Джыйылыууну депутаты, СВО-ну ветеранларыны ассоциациясыны КъЧР-де бёлюмюню тамадасы Мутчаланы Дахирге да берилди.
– Мен кесим аскер къаугъада болгъаным ючюн быллай суратлада болумну кёб кере кёзюм бла кёргенме. Къартла, тиширыула, сабийле бла къуру да къаты джюрекли, джукъгъа сый бере билмеген адамла уруш этерге боллукъдула. Ол затланы кёрсенг, хар тёгюлген къан ючюн дерт алырынг келеди. СВО баргъан джерде аскерчилерибиз джигитлик, ётгюрлюк танытыб кюрешедиле. Къыйын болса да, къуллукъларын бет джарыкълы толтурадыла. 80 джылны мындан алдача, Хорлам бизники боллугъуна ийнанама, – деди Мутчаланы Дахир.
Кёрмючню ачылыууна келгенле – кърал власть органланы эмда джамагъат бирлешликлени келечилери, Парламентни депутатлары, СВО-гъа къошулгъанла дагъыда башхала – суратлагъа къараб чыкъдыла. Кёрмючде теджелген 52 суратда уруш кёргюзюлмейди. Алада неонацистлени аманлыкъ ишлеринден джарсыгъан къартланы, тиширыуланы, сабийлени, оюлгъан больницаланы, сабий садланы, школланы, клисаланы юслеринден «хапар» айтылады. Ала урушну къанлы ызларыдыла.
Черкесскеде кёрмюч къыркъаууз (сентябрь) айны 22-не дери барлыкъды. Кёрмючге онлайн халда къараргъа да боллукъду: РФ-ны Кърал Думасыны сайтында (http://duma.gov.ru/news/61736/) неда социал сетлеринде.
САЛПАГЪАРЛАНЫ Умар.




